Skip to the content

Η Σλοβακία λάνσαρε το Σύστημα Επιστροφής Εγγύησης σε μόλις 10 μήνες

Slovakia
A tight stack of crushed aluminum cans compressed into a recycling bale.

1 Ιανουαρίου 2022

Ημερομηνία υλοποίησης

Ταχεία υλοποίηση με εντυπωσιακά αποτελέσματα

Πελάτης

Η ιστορία του σλοβακικού συστήματος επιστροφής εγγύησης χρονολογείται από το 2003, όταν ξεκίνησε η πρώτη δημόσια συζήτηση σχετικά με την εφαρμογή του. Από το 2019, οι προσπάθειες αυτές έγιναν πιο απτές, καθώς η χώρα καθόρισε μια στρατηγική με έμφαση σε σύστημα επιστροφής εγγύησης για φιάλες PET και μεταλλικά και αλουμινένια κουτιά. Όπως στη Λιθουανία και την Εσθονία, το DRS στη Σλοβακία σχεδιάστηκε να λειτουργεί παράλληλα με το υφιστάμενο σύστημα χωριστής συλλογής πλαστικών, το οποίο είχε θεσπιστεί ήδη εδώ και χρόνια.

Την 1η Ιανουαρίου 2021, το Υπουργείο Περιβάλλοντος ίδρυσε τον Διαχειριστή του Συστήματος Επιστροφής Εγγύησης ως τον αρμόδιο φορέα διαχείρισης του DRS στη Σλοβακία. Ο Διαχειριστής του DRS δημιουργήθηκε από μια κοινοπραξία τεσσάρων μη κερδοσκοπικών επαγγελματικών ενώσεων που εκπροσωπούν τους παραγωγούς και το λιανεμπόριο, καλύπτοντας το 80% των προϊόντων σε πλαστικές φιάλες και κουτιά στην αγορά της Σλοβακίας και περίπου 3.250 εμπορικά καταστήματα.

Περιγραφή έργου

Τον Μάρτιο του 2021, ο νεοσύστατος μη κερδοσκοπικός οργανισμός ξεκίνησε τη φάση υλοποίησης, η οποία περιλάμβανε διαγωνισμό για την επιλογή του προμηθευτή του συστήματος, με προγραμματισμένη έναρξη λειτουργίας την 1η Ιανουαρίου 2022. Οι προσδοκίες ήταν πολύ υψηλές και η χρονική πίεση κατέστησε τη διαδικασία επιλογής ακόμη πιο απαιτητική.

«Αναζητούσαμε έναν αξιόπιστο και υπεύθυνο συνεργάτη με εμπειρία στον τομέα της πληροφορικής και της ψηφιοποίησης, καθώς και με γνώση στον τομέα της διαχείρισης αποβλήτων.»Lucia Morvai – εξήγησε η πρώην Διευθύντρια Εξωτερικών Υποθέσεων και Επικοινωνίας Lucia Morvai, η οποία εργαζόταν για τον Správca Zálohového Systému κατά τα έτη έναρξης του DRS.

Η Sensoneo πέτυχε στη διαδικασία επιλογής χάρη στην τεχνογνωσία της στην ψηφιοποίηση και στις αποδεδειγμένες αναφορές της σε συστήματα μεγάλης κλίμακας που αξιοποιούν τη δική της λύση αντίστροφης εφοδιαστικής, η οποία βοήθησε μεγάλες, εθνικής εμβέλειας εταιρείες ανακύκλωσης και φορείς επιστροφής να αυτοματοποιήσουν και να βελτιστοποιήσουν τις καθημερινές τους λειτουργίες.

Το Σλοβακικό Σύστημα Επιστροφής Εγγύησης αποτελεί μια σύγχρονη λύση που διασφαλίζει ομαλή και συνεχή καθημερινή ροή αξιόπιστων δεδομένων, ενσωματώνοντας λειτουργίες που καθιστούν τις διαδικασίες αποδοτικές και αυτοματοποιημένες. Το σύστημα της Sensoneo αποτελεί τη ραχοκοκαλιά όλων των διαδικασιών που απαιτούνται ώστε οι εμπλεκόμενοι φορείς να εκτελούν τα καθήκοντά τους και να επιτυγχάνουν τους στόχους τους – από τους κατασκευαστές, τους διανομείς, τα σημεία συλλογής και τους μεταφορείς, μέχρι τους εμπόρους, τις αποθήκες, τους καταναλωτές, τους ανακυκλωτές και το κράτος.

Όλα τα δεδομένα καταγράφονται με διαφάνεια και προστατεύονται – ο κύκλος ζωής κάθε συσκευασίας είναι ιχνηλάσιμος από τη στιγμή που διατίθεται στην αγορά έως την επιστροφή της με τη μορφή ανακυκλωμένου υλικού για την παραγωγή νέων φιαλών και κουτιών.

Όλες οι λειτουργίες εκτελούνται σε πραγματικό χρόνο και περιλαμβάνουν τη βελτιστοποίηση των διαδρομών μεταφοράς και της εφοδιαστικής αλυσίδας, καθώς στόχος του συστήματος είναι να διατηρεί το ανθρακικό αποτύπωμα όσο το δυνατόν χαμηλότερο.

Για τους καταναλωτές είναι ουσιαστικό να μπορούν να συμμετέχουν με ευκολία. Για να επιτευχθεί αυτό, πολλές διαδικασίες πρέπει να εκτελούνται άψογα στο παρασκήνιο: «Κάθε βήμα πρέπει να καταγράφεται σωστά και να είναι ιχνηλάσιμο, ώστε να μπορούμε να αξιολογούμε και να αποδεικνύουμε την αποτελεσματικότητα του συστήματος. Είμαστε υπόλογοι στους παραγωγούς που χρηματοδοτούν το σύστημα, στους εμπόρους που παραλαμβάνουν τις συσκευασίες και, τελικά, στους καταναλωτές που το χρησιμοποιούν.»δήλωσε η πρώην Διευθύντρια Εξωτερικών Υποθέσεων και Επικοινωνίας του Διαχειριστή του DRS, Lucia Morvai.

Κατά τους πρώτους έξι μήνες μετά την εφαρμογή, ίσχυσε μια μεταβατική περίοδος κατά την οποία συσκευασίες με και χωρίς εγγύηση διατίθεντο ταυτόχρονα στην αγορά. Πέρα από τα αυτόματα μηχανήματα επιστροφής, οι καταναλωτές αξιοποιούν ενεργά και τη δυνατότητα επιστροφής των συσκευασιών μέσω χειροκίνητων σαρωτών – μια πρακτική που εφαρμόζεται σε μικρά καταστήματα και απομακρυσμένες περιοχές.

Επιπλέον, το ίδιο το σύστημα αναβαθμίζεται συνεχώς, ώστε να γίνεται ακόμη πιο πρακτικό και φιλικό προς τους καταναλωτές. Παράλληλα, σχεδιάζεται η επέκτασή του σε νέους τομείς και η δημιουργία καναλιών συλλογής εκτός των τυπικών καταστημάτων, με στόχο να καταστεί το DRS ακόμη πιο βολικό για τους καταναλωτές.

Βασικά στοιχεία του Σλοβακικού DRS:

10 μήνες

Η Σλοβακία λάνσαρε το σύστημα DRS ως η 11η ευρωπαϊκή χώρα και χρειάστηκαν μόλις 10 μήνες.

3,5 εκατομμύρια επιστροφές ανά ημέρα

Το Σύστημα Επιστροφής Εγγύησης στη Σλοβακία επεξεργάζεται καθημερινά κατά μέσο όρο

3.250+ σημεία συλλογής

καταγεγραμμένα στο σύστημα

3.900+ κωδικοί EAN

καταγεγραμμένοι στο σύστημα

92 % ποσοστό συλλογής

Το ποσοστό συλλογής κατά το πρώτο έτος λειτουργίας του DRS στη Σλοβακία έφτασε το 71%, ενώ το δεύτερο έτος, το 2023, σημειώθηκε ακόμη υψηλότερο ποσοστό, αγγίζοντας το 92%.

Ταχεία υλοποίηση: ανάπτυξη του DRS με ταχύτητα

«Είχαμε μόλις 6 μήνες για να αναπτύξουμε το πληροφοριακό σύστημα. Εκτός από την ενοποίηση των δεδομένων όλων των εμπλεκόμενων φορέων, έπρεπε επίσης να ενσωματώσουμε δεδομένα από 6 διαφορετικούς κατασκευαστές διαφόρων τύπων αυτόματων μηχανημάτων επιστροφής.» Peter Knaz – Διευθυντής Τομέα DRS & Συστημάτων Επιστροφής

Παρά τον περιορισμένο χρόνο, το σύστημα τέθηκε σε λειτουργία ακριβώς όπως είχε προγραμματιστεί – την 1η Ιανουαρίου 2022: «Η διεθνής κοινότητα εντυπωσιάστηκε πραγματικά από αυτή την ταχύτητα. Ωστόσο, έχουμε ακόμη πολύ δρόμο μπροστά μας και πολλά ακόμη σχέδια για το πώς θα καταστήσουμε το υφιστάμενο σύστημα ακόμη πιο βολικό και βιώσιμο», πρόσθεσε η Lucia Morvai.

Αντίκτυπος

Η κυκλικότητα των υλικών είναι ο στόχος

Η αποτροπή της ρίψης απορριμμάτων στο περιβάλλον και η ενίσχυση του κινήτρου των πολιτών να διαχειρίζονται τα απόβλητα με υπευθυνότητα αποτελούν τον κύριο σκοπό του συστήματος. Επιπλέον, με τόσο καλά διαχωρισμένο υλικό, καθίσταται δυνατή η επίτευξη υψηλότερων στόχων ανακύκλωσης. Το υλικό μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κλειστό κύκλο, υποστηρίζοντας την ανακύκλωση από φιάλη σε φιάλη (bottle-to-bottle) και από κουτί σε κουτί (can-to-can). Για τον λόγο αυτό, είμαστε πεπεισμένοι ότι το DRS αποτελεί σήμερα τη μόνη πραγματικά αποδεδειγμένη λύση για πολλές χώρες ώστε να επιτύχουν φιλόδοξους στόχους ανακύκλωσης και να υποστηρίξουν την κυκλική οικονομία.» εξήγησε Lucia Morvai.

Για τον σχεδιασμό του Σλοβακικού συστήματος DRS, ο Διαχειριστής άντλησε έμπνευση από χώρες όπου τα αντίστοιχα συστήματα λειτουργούν με επιτυχία εδώ και δεκαετίες και το συμπλήρωσε με καινοτομίες που προετοιμάζουν το σύστημα για τα επόμενα χρόνια:

«Από κάθε λειτουργικό σύστημα επιλέξαμε ό,τι θεωρήσαμε καλύτερο σε συγκεκριμένους τομείς και έτσι διαμορφώσαμε τα βασικά χαρακτηριστικά του δικού μας συστήματος. Υιοθετήσαμε κυρίως τις βέλτιστες πρακτικές από τις σκανδιναβικές και τις βαλτικές χώρες.»

Mária Trčková, πρώην Διευθύνουσα Σύμβουλος, η οποία ηγήθηκε του Διαχειριστή του DRS κατά την περίοδο της υλοποίησης το 2022.

«Μέσα από την εργασία μας στο σύστημα DRS αξιοποιούμε την τεχνογνωσία μας στον τομέα του ψηφιακού μετασχηματισμού της διαχείρισης αποβλήτων. Είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικό για εμάς να συμμετέχουμε σε ένα έργο με τόσο θετικό αντίκτυπο στην ανακύκλωση. Ανυπομονούμε για τα επόμενα στάδια που θα βελτιστοποιήσουν περαιτέρω το σύστημα.»δήλωσε ο Martin Basila, Διευθύνων Σύμβουλος και Συνιδρυτής της Sensoneo, σχετικά με την υλοποίηση του Συστήματος Επιστροφής Εγγύησης στη Σλοβακία.

Do you like this content? Share it with others.

Έξυπνο Δελτίο Αποβλήτων

Λάβετε μηνιαίες ενημερώσεις από την εταιρεία μας και από τον κόσμο της διαχείρισης αποβλήτων!